This Happened #8

9 juni 2017

RDM-complex

Van Big Data tot electronische muziek


Door: Froukje Sleeswijk Visser en Jeroen Deckers

Deze editie vond plaats op vrijdagavond 9 juni 2017 tijdens het tweedaagse Future Flux Festival dat liep van vrijdag tot en met zaterdag.

Plaats van handeling: Onderzeebootloods die deel uitmaakt het RDM-complex op Heijplaat aan de linker Maasoever. 

Het curatorium
Dr. Froukje Sleeswijk Visser, gastcurator voor deze editie, was PhD-onderzoeker aan de TU-Delft en is daar vervolgens aangesteld als universitair docent. Haar vakspecialisatie: servicedesign. Interactief design vloeit soms logisch voort uit opkomende vragen binnen het vakgebied servicedesign. Daarom nam zij graag voor een keer de rol van gastcurator op zich in aanvulling op het vaste team van This Happened: Pieter Diepenmaat en Adriaan Wormgoor. Designplatform Rotterdam ondersteunde deze avond publicitair, financieel en door middel van dit verslag.

Het team selecteerde de volgende projecten om daarvan te genieten en om die te bespreken met het publiek:

Leanne Wijnsma - The smell of Data
Geur prikkelde altijd al ons overlevingsinstinct. Bedorven eten bijvoorbeeld, gooien wij weg omdat dit misselijk makend ruikt. Aardgas is voorzien van een geur die wij onmiddellijk herkennen. Wijnsma past dit beschermingsmechanisme toe in de digitale wereld. Met behulp van haar programma dat je op je computer installeert, onderscheidt je computer veilige van niet-veilige websites. Is de website die je bezoekt niet veilig, dan zet je computer meteen een dispenser aan die een herkenbare geur verspreidt. Dit verhoogt je alertheid terwijl je van het internet gebruik maakt.
Tijdens de discussie in de zaal werd dit instrument vanuit een ander perspectief bekeken. Wie zou eigenlijk de geur moeten ruiken en gewaarschuwd worden? De kaper of de gekaapte? Geldt bij grensoverschrijdend gedrag dat dit altijd bewust of met opzet gebeurt, of ligt dat genuanceerder? Denk aan weggebruikers die gewaarschuwd worden door middel van een matrixbord, voorzien van een radar- of lus-detector die de snelheid van het verkeer meet.

Chris Meeuwsen - Your bank card as public transport card
In hoeverre kan jouw bankpas gebruikt worden als OV-ChipCard in het openbaar vervoer? Dat was de centrale vraag in het ontwerpproces van Meeuwsen aan de TU-Delft bij de voltooiing van zijn Master-opleiding. Hij voerde meerdere gebruikersonderzoeken uit in binnen- en buitenland en ondervond dat je in sommige landen wel en in andere landen niet gebruik kan maken van je bankpas bij het in- en uitchecken. Vervoerders in Nederland willen die techniek maar al te graag implementeren. Dit blijkt technisch gezien echter niet zo eenvoudig te zijn. Er is werk aan de winkel. Bovendien voelt men binnen de Nederlandse bankwereld de nodige weerstand tegen deze faciliteit. Dat komt deels door de bankcultuur die hier geldt, namelijk dat Nederlandse bankpassen enkel voor bankzaken worden gebruikt.
Meeuwsen besteedde steeds meer aandacht aan het overtuigen van stakeholders, namelijk over gebruikersbehoeften. Hierdoor resteerde minder tijd voor de uitwerking van het idee zelf. Gebruikersvideo’s bleken overtuigender te werken dan het feitelijke ontwerpplan.
Een vraag uit het publiek, namelijk wat de ontwerper nog verder had willen doen, maakte inzichtelijk dat Meeuwsen ervoor gekozen had om stakeholders eerst te laten inzien wat het probleem was, alvorens een oplossend concept te bedenken, respectievelijk voor hen aannemelijk te maken. Dit roept de vraag op wat nu de primaire opgave is van de ontwerper. Onderhandelen tot acceptatie van een nieuw idee, of het technisch uitwerken van dat idee tot een afgerond concept?

Luke Chen - VW social music for car sharing
Een auto met elkaar delen kan voordelig en verantwoord zijn, maar hoe bereik je bij alle gebruikers gevoelens van eigenaarschap en verantwoordelijkheid voor de auto? UX-ontwerper en designtheoreticus Luke Chen ontwierp, in het kader van zijn Master-opleiding aan de TU-Delft, een programma voor Volkswagen waarin muziek in de auto zorgt voor een sociale binding. Identificatie met de auto ontstaat, volgens dit idee, omdat de muziek werkt als een ‘voortgaand gesprek’ tussen de gebruikers onderling. Behalve dat je autorijdt, kun je muziek volgen die geselecteerd is door gebruikers die kennis hebben van het repertoire dat bij jou past en omgekeerd. Je ervaart ‘aha erlebnis’: Grietje heeft gisteren Public Enemy beluisterd!
Tijdens de zaaldiscussie lag de focus op de vraag of het idee werkt: gaan mensen nu letterlijk een paar straten verderop ‘hun’ auto ophalen, in plaats van voor de deur? Die vraag werd door Chen geabstraheerd tot het hoogst bereikbare doel. Dit ontwerp voor VW is slechts één van de vele concepten die ontstaan als je aan praktische of zakelijke functies een waarde wilt toevoegen die mensen emotioneel bindt met elkaar.

Toon Welling & David Menting - Dato DUO social synthesizer
Door middel van Dato DUO maak je samen elektronische muziek. Leeftijd en virtuositeit spelen geen rol: DUO is ontworpen om door iedereen te kunnen worden bespeeld. Dato DUO definieert de rollen van elk van de twee spelers: de een zorgt voor tempo en melodie en de ander is verantwoordelijk voor het geluidsfilters. Dato DUO is bedoeld voor thuis, met een vriend in het café of voor op het podium.
Het gesprek met de zaal wierp een licht op een verschil tussen droom en daad, gezien de interactieve intentie van de ontwerpers met de primaire doelgroep: ouders met kinderen die gevoelens van muzikaliteit willen exploreren. Met die intentie was het idee immers geboren. Het ontwerp van het apparaat zelf is passend voor die doelgroep. Echter het ontwerp van de industriële productie ervan schiet deze primaire doelgroep vooralsnog voorbij. De productiekosten zijn hoog. De hoge aanschafprijs past mogelijk beter bij een professionele toepassing van het apparaat: houseparty’s en andere publieksevenementen waar vraag is naar impulsen die de belevingswaarde kunnen verhogen.








THIS HAPPENED = een cyclus lezingen over de verhalen achter interaction design, met als motto: ideeën hebben is makkelijker dan ze realiseren. Elke 'This happened' avond bestaat uit vier sprekers die elk tien minuten één afgerond, succesvol project presenteren op het gebied van interaction design. Een initiatief van Adriaan Wormgoor and Pieter Diepenmaat.


#8: This Happened / juni '17
#7: This happened / okt. '15
#6: This happened / juni '15
#5: This happened / jan. '15
#4: This happened / aug. '14
#3: This happened / feb. '13
#2: This happened / sept. '13